Door Mathijs Dingjan op 12-12-2025
Twijfel je of je hooggevoelig bent? Ontdek het met deze hooggevoeligheidstest.
Heb jij bijvoorbeeld snel last van stress? Kun je zomaar een emotionele uitbarsting krijgen? Of krijg je prikkels van buitenaf die je vanbinnen soms uitputten?
In dit artikel leg ik je uit wat hooggevoeligheid is. Ook geef ik een overzicht met kenmerken die daarmee samenhangen. Zo kun jij bepalen of je last hebt van hooggevoeligheid. Daarnaast bespreken we hoe je het beste kunt omgaan met hooggevoeligheid.
Inhoud van dit artikel:- Wat is hooggevoeligheid?
- Hooggevoeligheid is een reactie op emotionele overprikkeling
- Hooggevoelig? Je kunt leren omgaan met prikkels
- Test hier of je hooggevoelig bent
- De kenmerken van hooggevoeligheid
- Wat vinden andere mensen van hooggevoeligheid?
- Wat kan ik doen om van hooggevoeligheid af te komen?
- Je kunt gevoelens niet uitzetten
- De waarde van nare emoties
- Hooggevoelig? Zo krijg je succes in de liefde!
Heb je trouwens mijn gratis rapport al gezien waarin je 31 kant-en-klare berichtjes krijgt om definitief zijn hart te veroveren? Ontdek deze 31 berichtjes en 'de 3 schakels in het mannenbrein' hier: Download de 31 berichtjes
Wat is hooggevoeligheid?
Er bestaan veel misverstanden over wat hooggevoeligheid is. Het is namelijk niet hetzelfde als HSP.
Dan is er een kleine groep mensen die mij vragen of hooggevoeligheid iets te maken heeft met autisme, hoogbegaafdheid, emotionele problemen, psychoses, trauma of andere psychische klachten. Hoewel er een link bestaat, is dit zeker niet hetzelfde.
Om accuraat uit te leggen wat hooggevoeligheid is, schakel ik graag de hulp in van een beroemde psycholoog. Zij bespreekt: hooggevoelig of hoogsensitief?
Hooggevoeligheid is een reactie op emotionele overprikkeling![]()
Je hebt een zware dag. Er komt te veel op je af. En dan voel je ineens druk op je borst. Je wilt niet meer. Je kan niet meer. Je hebt er genoeg van.
Als er dan nog één dingetje bijkomt, kan je een emotionele uitbarsting krijgen. Hoe dat eruit ziet, verschilt per persoon. Je huilt. Je schreeuwt. Of je reageert je af op mensen die dit niet verdienen. Zoals gezegd maakt iedereen dit wel eens mee. Maar bij sommige mensen gebeurt dit heel vaak.
Deze mensen worden ook wel “hooggevoelig” genoemd.
Dit is nadrukkelijk niet hetzelfde als hoogsensitief. 15% tot 20% van de bevolking is hoogsensitief (of HSP). Deze mensen krijgen meer prikkels binnen dan de gemiddelde persoon. Het is dus een normaal fenomeen en kan zelfs een nuttige en prettige eigenschap zijn. Het verschil zit ‘m echter in de manier waarop je met die prikkels omgaat.
Sommige mensen weten hoe ze moeten omgaan met hun innerlijke wereld. Voor andere mensen is dat lastiger.
Als je niet weet hoe je met je innerlijke wereld moet omgaan én je krijgt veel prikkels, dan is dat een recept voor hooggevoeligheid.
Kortom: ben je hoogsensitief? Dan ontvang je meer (prikkels), ben je hooggevoelig, dan reageer je daar heftiger op.
Hooggevoelig? Je kunt leren omgaan met prikkels![]()
Hoogsensitiviteit is een karaktereigenschap. Je wordt ermee geboren. Wat je ook doet, je komt er niet vanaf. Hooggevoeligheid zit anders in elkaar. Het is een combinatie van twee factoren:
- De mate van interne stress
- Hoe je in het algemeen met gevoelens omgaat.
Mensen met psychische stoornissen hebben vaak meer stress. Denk aan ADHD, trauma, autisme of andere stoornissen. Maar we kennen allemaal wel iemand die ondanks een vrij intense stoornis toch goed kan functioneren. Vaak merk je aan die persoon wel dat hij of zij anders is. Maar het hindert niet in de omgang of in het zakenleven. Deze mensen hebben immers geleerd hoe ze met hun prikkels moeten omgaan. Waardoor ze niet van hun stuk worden gebracht. Hoe jij dat ook kunt leren? Daar kom ik zo meteen op terug. Eerst wil ik bespreken hoe hooggevoeligheid eruit kan zien.
Test hier of je hooggevoelig bent![]()
Hieronder krijg je een aantal situatieschetsen. Het zijn voorbeelden van dingen die jou kunnen overkomen. Lees ze goed door en kijk of jij jezelf erin herkent.
Let op: dit is geen officiële tool om je te diagnostiseren met een psychische stoornis of een probleem dat behandeld moet worden. Ik ben geen psychiater. Als je denkt dat je hulp nodig hebt, moedig ik je aan om deze te zoeken. Ga naar je huisarts, of praat met een psycholoog.
De onderstaande situatieschetsen zijn vooral bedoeld om je een beeld te geven over wat kan worden verstaan onder hooggevoeligheid.
Situatie 1: De kriebelende trui
Debbie is hoogsensitief. En daar merkt ze doorgaans weinig van. Maar er is één zintuig dat bij haar sterker ontwikkeld is dan alle andere, en dat is de tast. Wanneer zij iets of iemand aanraakt, krijgt ze meer informatie binnen dan de meeste andere mensen.
Ze voelt tot in het diepste detail wat er aan de oppervlakte van iemands huid te voelen is. Ze kan zelfs kleuren herkennen, door alleen te voelen. Dit is een uniek vermogen. Sommige blinde mensen kunnen dit ook.
Er is alleen één groot nadeel. Als Debbie kleding aanheeft die niet lekker zit, raakt ze hiervan in de war.
Zo had haar vriend een trui voor haar gekocht die er ontzettend mooi uitzag. Maar toen ze de trui voor het eerst aantrok, bleek het stofje flink te jeuken. Maar in plaats van de trui uit te trekken, hield Debbie hem aan. Ze vond ‘m immers zo mooi. Naarmate de dag vorderde, werd ze steeds gekker van het kriebelende gevoel. Tot ze in huilen uitbarstte. Gelukkig gebeurde dit pas toen ze al thuis was. Anders hadden haar collega’s het gezien.
Debbie raakte overstuur doordat ze niet gesignaleerd had hoe storend de trui was.
In plaats van te reageren op haar eerste signalen van ongemak, hield ze de trui aan. Daardoor volgde er die avond een emotionele uitbarsting.
De signalen in deze situatie zijn:
- Een emotionele uitbarsting
- Niet opmerken hoe zij zich voelt
- Het negeren van signalen
- Een zekere angst voor haar gevoelens.
Situatie 2: De spannende film
Mark is een echte filmliefhebber. Hij doet niets liever dan kijken naar komedies, actiefilms en drama’s. Hij heeft thuis een hele collectie. En tijdens dates gaat hij altijd wel een keertje naar de film.
Op een dag gaat hij met zijn nieuwe vlam naar een horrorfilm. Maar, als ze beginnen te kijken, merkt Mark dat hij onrustig wordt. Hij kan niet goed uitleggen waarom. Naarmate de film vordert, wordt het verhaal spannender. En komen er meer en meer beelden op het scherm, die Mark niet snel zal vergeten.
Na de date is hij helemaal van de kaart. Hij gaat alleen naar huis. Thuis lijkt hij in elke schaduw beelden van de film te zien. Hij gaat aan het eind van de avond naar bed. Hij kan maar niet in slaap komen. De film speelt nog steeds door zijn hoofd.
Mark heeft geen HSP en geen last van een psychische stoornis. Maar de film heeft hem aangegrepen. Hij is niet opgestaan om tussentijds weg te gaan, want hij had niet door wat de film met hem deed, tot het te laat was.
Situatie 3: De emotionele uitbarstingen
Cindy werkt in het ziekenhuis als verpleegster. Ze werkt veel ’s nachts, waardoor ze helaas vaak niet goed slaapt.
Er wordt steeds vaker een beroep op haar gedaan omdat ze een goede zuster is. Dat is fijn voor haar. Ze voelt zich gewaardeerd. Maar na verloop van tijd merkt ze dat ze emotioneler is dan normaal. Ze reageert geprikkeld als iemand haar ergens op aanspreekt. Niet alleen op haar werk, maar ook als haar echtgenoot dit doet. En dan gaat het op een dag helemaal verkeerd.
Haar zoontje pakt een stuk speelgoed van zijn zusje af, en Cindy gaat helemaal door het lint. Haar echtgenoot moet haar achteraf kalmeren. Want na uren is ze nog steeds laaiend. Vanaf dat moment krijgt ze vaker uitbarstingen die veel te agressief of verdrietig zijn, in verhouding tot wat er is gebeurd.
Ze springt om het minste of geringste uit haar vel. Nadat ze met de huisarts praat, blijkt dat ze te hard werkt. Hoewel ze haar baan leuk vindt, krijgt ze te weinig rust. En daardoor heeft ze haar emoties niet meer onder controle.
Situatie 4: Dat is mijn stoel!
Pim is hoogbegaafd en licht autistisch. Een beetje zoals Sheldon in The Big Bang Theory, maar dan socialer. Er is echter één ding dat hij heel moeilijk vindt, net als Sheldon. En dat is wanneer zijn routine verandert omdat er iemand anders in het spel is. Deze veranderingen geven hem prikkels die hij maar lastig kan verwerken.
Hij kent een psycholoog die hem eerder heeft geholpen met zijn autisme. Daar gaat hij nog eens mee praten. Zij leert hem nieuwe strategieën om anders met deze prikkels om te gaan. De spanning tussen hem en andere mensen nemen hierdoor af.
Situatie 5: Ik vind je lief, maar….
Patrick heeft een lieve vriendin waar hij veel van houdt. Maar hij is ook hooggevoelig. Hij heeft een lastige jeugd gehad.
Wanneer zijn vriendin met hem over emoties wil praten, kapt hij dat snel af en laat het niet toe. Maar eens in de zoveel tijd gaat het helemaal mis. Hij verliest de controle, zonder dat hiervoor een goede reden is. Dan wordt hij heel boos. Of juist erg verdrietig. En vaak gebeurt dit op een moment dat zijn vriendin emotioneel dichtbij komt. Omdat dit hun relatie in de weg zit, gaan ze naar een relatietherapeut.
Die verwijst Patrick door naar een plek waar hij in individuele therapie meer kan leren over zijn emoties. Na een tijdje begint Patrick uit zichzelf over zijn gevoelens te praten. Waardoor hij minder last heeft van uitbarstingen. Dit maakt zijn vriendin erg gelukkig.
De kenmerken van hooggevoeligheid
Hooggevoeligheid is een reactie op stress, trauma of overprikkeling. Je bent dan overgevoelig en raakt sneller van slag. Dat kan zich uiten in een heftige reactie die vaak niet in verhouding staat tot wat er op dat moment gebeurt. Zie het als een opeenstapeling van gevoelens die naar buiten moet.
Een belangrijk verschil met hoogsensitiviteit:
- Je kunt hoogsensitief zijn zonder hooggevoeligheid (als je er goed mee omgaat).
- Je kunt hooggevoelig worden door je hoogsensitiviteit (als je overprikkeld raakt).
De termen ‘hoogsensitief’ en ‘hooggevoelig’ worden in de volksmond vaak door elkaar gebruikt, maar er is dus wel degelijk een belangrijk onderscheid.
Wat vinden andere mensen van hooggevoeligheid?
Als je iemand wilt versieren, is het belangrijk om te begrijpen wat die persoon van je vindt. De vraag is dus: wat vinden mannen nu eigenlijk van een vrouw met hooggevoeligheid?
Gevoelig zijn is aantrekkelijk![]()
Ik hoor veel misverstanden over wat mannen vinden van vrouwen met een rijk gevoelsleven.
Zo doet het fabeltje de ronde dat mannen een hekel hebben aan vrouwen met sterke emoties. Dat is simpelweg niet waar.
Natuurlijk zijn er mannen die slecht tegen sterke negatieve emoties kunnen. Die, als je begint te huilen, niet weten wat ze moeten doen. Of die terugdeinzen voor intense gesprekken, omdat ze dat onprettig vinden. Maar de meeste mannen die lekker in hun vel zitten, kunnen er prima tegen als jij een keertje moet huilen of wil ruziën omdat hij niet het dopje op de tandpasta heeft gedraaid.
Er is wel een uitzondering op die regel. Weet je nog wat je grootmoeder altijd zei? “Alles met ’te’ ervoor, is niet goed.” En dat geldt zeker voor “te gevoelig.” Wat je zou kunnen zien als de definitie van hooggevoelig.
Té gevoelig zijn kan onaantrekkelijk zijn
Als jij constant heel overstuur raakt of niet kan functioneren, dan is dat niet leuk voor een man.
Dat komt omdat hij voor jou wil zorgen, maar ziet dat hij dit eigenlijk niet kan. Wat hij ook doet, de onrust in jouw hoofd gaat toch niet weg. Dit geeft hem een machteloos gevoel. Daarnaast kan hij minder genieten van zijn leven omdat hij iemand dicht in de buurt heeft die vaak pijnlijke emoties doormaakt.
Natuurlijk ben jij niet verantwoordelijk voor zijn gevoelens. Maar het is wel slim om hier rekening mee te houden. Want hoe meer fijne gevoelens hij heeft in jouw bijzijn, hoe groter de kans dat hij op de lange termijn bij je blijft.
Mensen vinden het nu eenmaal lastig om continu geconfronteerd te worden met pijn. Leuke en prettige emoties, daar kunnen ze prima mee omgaan. En een gezonde mengelmoes, waarbij jij je het grootste gedeelte van de tijd prima voelt en af en toe naar, is helemaal prima. Sterker nog: mannen hebben liever een vrouw met een rijk gevoelsleven. Het is voor hem prachtig om te zien hoe gelukkig jij kan zijn, en hoe blij jij je kan uiten. Hij kan daar zelfs wat van leren. Daarom heb je in zekere zin een voordeel als je hoogsensitief bent. Maar wanneer je hooggevoelig bent en soms te sterk op prikkels reageert, kan dat lastig zijn.
Wat kan ik doen om van hooggevoeligheid af te komen?![]()
Zoals gezegd is hooggevoeligheid het verschil tussen de intensiteit van je emoties en je mogelijkheden om daarmee om te gaan.
Je kunt dus iets doen aan de intensiteit van wat je voelt, of de manier waarop je ermee omgaat.
Als je het moeilijk vindt om met emoties om te gaan, kan je of nieuwe manieren leren om hiermee om te gaan, of minder prikkels toelaten (wat vaak onmogelijk is). Laat me eerst iets zeggen over het laatste punt.
Als je autisme hebt, getraumatiseerd bent of een ander psychische stoornis hebt, dan kan behandeling van die stoornis je hooggevoeligheid verminderen. Voor meer informatie kan je het beste naar je huisarts gaan. Hij kan je precies uitleggen wat je kunt doen. Maar als jij geen stoornis hebt en het toch heel moeilijk vindt om met je emoties om te gaan, is het allereerst belangrijk dat je begrijpt wat er aan de hand is.
Gevoelens zijn signalen van je geest. Je voelt ze in je lichaam en vaak gaan ze gepaard met gedachten of neigingen. Veel mensen proberen leuke gevoelens te cultiveren en nare gevoelens weg te drukken. Dit klinkt logisch. Wie wil zich nou slecht voelen? Is het niet beter om de nare gevoelens uit te schakelen?
Je kunt gevoelens niet uitzetten![]()
Zeker als je hooggevoelig bent, wil je het liefst zoveel mogelijk gas teruggeven als jij je naar voelt. Je weet immers hoe moeilijk het is om te functioneren als jij je niet lekker voelt. Dus doe je er alles aan om je niet zo te voelen.
Maar, zoals gezegd zijn emoties signalen van je geest. En die signalen kan je niet uitzetten, wat je ook probeert. Dat is simpelweg onmogelijk. Je kunt wél deze signalen maskeren. Bijvoorbeeld door TV te kijken of andere dingen te doen die je aandacht afleiden van de daadwerkelijke oorzaak.
Maar hoe meer je wegrent van je gevoelens, hoe sterker je geest het signaal zal maken om je aandacht te trekken. De psychotherapeut Russ Harris legt het goed uit in de onderstaande video:
De waarde van nare emoties
Je geest geeft je nooit zonder reden het signaal dat er iets mis is. Ook niet als je hooggevoelig bent.
Je reageert weliswaar wat feller op negatieve gebeurtenissen dan anderen. Maar nog steeds is dat niet zonder reden. Waarschijnlijk druist de werkelijkheid in tegen wat jij belangrijk vindt. En dan komt je geest in opstand.
Je kunt leren flexibeler om te gaan met deze nare signalen. Wanneer je stopt met worstelen met je gevoelens, ze niet meer behandelt als een probleem en in plaats daarvan naar ze luistert, gebeuren er mooie dingen:
Omdat ik me realiseer dat dit voor vrouwen met hooggevoeligheid een stuk moeilijker is, wil ik je vooral aanraden om eens met de huisarts te praten. Met de juiste hulp, kun je leren omgaan met je prikkels. Waardoor je niet meer hooggevoelig hoeft te reageren. Daardoor wordt je leven ineens een stuk leuker.
In mijn artikel over het reguleren van emoties geef ik je een stappenplan om te leren met je gevoelens om te gaan. Daarnaast raad ik je deze artikelen aan:
- Positief denken: 15 Tips die wél echt werken
- Eigenwaarde vergroten: van onzeker naar zelfverzekerd in 7 tips
Hooggevoelig? Zo krijg je succes in de liefde!
Gevoelig zijn is een prachtige eigenschap. Maar ben jij hooggevoelig en heb je daar soms last van binnen relaties? Dan heb ik iets voor je.
Ik heb een e-book geschreven genaamd ‘De 3 schakels van het mannenbrein‘. Hierin leer ik je niet alleen hoe zijn mannenbrein werkt en hoe jij die leuke man aan je kunt binden.
Ik leer je óók hoe je eerst aan jezelf kunt werken. Want als jij beter in je vel zit, weet hoe je kunt omgaan met je gevoelens, en dat op een gezonde manier kunt uiten, zul je merken dat relaties beter uitpakken voor je.
Ben jij klaar voor liefde? Laat hieronder je mailadres achter. Dan stuur ik mijn e-book direct (en helemaal gratis) naar je inbox.
› Ja, stuur me 'de 3 schakels in zijn mannenbrein' nu gratis!
Oh, en vergeet hieronder je gratis download niet ;)
Liefs,
Mathijs Dingjan
Schrijf een reactie